Tuổi thọ của chó theo giống: Bác sĩ thú y giải đáp bé nhà bạn sống được bao lâu
Chiều hôm ấy, một bạn nữ bế trên tay chú Poodle con mới về nhà được đúng một tuần. Sau khi tôi khám xong, tiêm mũi đầu tiên, bạn ngập ngừng hỏi tôi một câu mà gần như ngày nào ở phòng khám tôi cũng nghe: “Bác sĩ ơi, giống này… sống được bao lâu ạ?”
Tôi hiểu vì sao ai cũng hỏi câu đó. Khi mình bắt đầu thương một sinh linh, điều đầu tiên mình sợ là ngày phải chia tay. Suốt 10 năm làm nghề, tôi nhận ra người nuôi không hỏi con số vì tò mò — họ hỏi để chuẩn bị tinh thần, và quan trọng hơn, để biết mình cần làm gì cho bé sống lâu, sống khỏe bên mình.
Bài này tôi viết để trả lời trọn vẹn câu hỏi đó cho gần như mọi giống chó phổ biến ở Việt Nam. Nhưng tôi xin nói ngay một điều: mọi con số dưới đây chỉ là khoảng tham khảo. Cùng một giống, có bé đi sớm vì bệnh, có bé sống vượt xa tuổi trung bình chỉ nhờ được chăm đúng cách. Tuổi thọ nằm nhiều trong tay người nuôi hơn là trong tên giống.
Một quy luật lớn: giống càng to, tuổi thọ càng ngắn
Nếu bạn để ý bảng bên dưới, sẽ thấy một điều gần như luôn đúng: những em nhỏ xíu như Chihuahua thường sống 14–16 năm, trong khi những “người khổng lồ” như Great Dane lắm khi chỉ ở bên ta 7–10 năm.
Nghe hơi ngược đời, vì trong tự nhiên con vật to thường sống lâu hơn con nhỏ (voi sống lâu hơn chuột). Nhưng trong cùng một loài chó thì ngược lại. Lý do khoa học là chó giống lớn lớn nhanh một cách “vội vã”: cơ thể phải tăng trọng gấp nhiều lần chỉ trong một năm đầu, tế bào phân chia dồn dập nên cũng “già” nhanh hơn, nguy cơ ung thư và hao mòn tim, khớp đến sớm hơn. Nói nôm na, các bé to đốt cháy cuộc đời mình nhanh hơn.
Chính vì mỗi giống “già” với tốc độ khác nhau nên việc quy đổi tuổi chó ra tuổi người không thể áp dụng công thức “1 năm bằng 7 năm” cho tất cả. Tôi có nói kỹ chuyện này cùng bảng quy đổi tuổi theo cỡ trong bài cách kéo dài tuổi thọ, bạn đọc thêm ở đó nhé.
Bảng tra nhanh tuổi thọ theo giống
| Giống | Tuổi thọ tham khảo |
|---|---|
| GIỐNG NHỎ (dưới 10 kg) | |
| Chihuahua | ~14–16 năm |
| Phốc sóc (Pomeranian) | ~12–16 năm |
| Poodle (dòng nhỏ toy/mini) | ~12–15 năm (dòng lớn standard ~10–13 năm) |
| Pug | ~12–15 năm |
| Shih Tzu | ~10–16 năm |
| Dachshund (chó lạp xưởng) | ~12–16 năm |
| Chó Nhật (Shiba Inu / Japanese Spitz) | ~13–16 năm |
| GIỐNG VỪA (10–25 kg) | |
| Corgi | ~12–13 năm |
| Beagle | ~12–15 năm |
| Border Collie | ~12–15 năm |
| Bull Pháp (French Bulldog) | ~10–12 năm |
| Chó ta / chó cỏ | ~12–15 năm, đôi khi hơn |
| Chó Phú Quốc | ~12–15 năm |
| Pitbull | ~12–14 năm |
| GIỐNG LỚN (khoảng 20–40 kg) | |
| Husky (Siberian Husky) | ~12–14 năm |
| Alaska Malamute | ~10–14 năm |
| Samoyed | ~12–14 năm |
| Golden Retriever | ~10–12 năm |
| Labrador Retriever | ~11–13 năm |
| Becgie Đức (German Shepherd) | ~9–13 năm |
| Rottweiler | ~8–10 năm |
| GIỐNG KHỔNG LỒ (trên 40 kg) | |
| Great Dane | ~7–10 năm |
Nhóm giống nhỏ (dưới 10 kg): những em sống thọ nhất
Chihuahua — ~14–16 năm. Đây là một trong những giống nhỏ con nhất, nên ít gánh nặng lên xương khớp và tim; cộng với nền di truyền của chó cỡ nhỏ (mức hormone tăng trưởng thấp, cơ thể chịu ít áp lực), các bé thường sống rất thọ nếu được chăm kỹ. Điểm cần để mắt là trật xương bánh chè (xương bánh chè ở đầu gối trượt khỏi rãnh làm bé đi cà nhắc, co một chân sau lên), bệnh răng miệng, và bệnh van tim thoái hóa khi về già. Với cún con còn bé xíu, tôi hay dặn thêm về hạ đường huyết (để đói lâu là bé lả đi, run rẩy) và não úng thủy (nước đọng trong não, liên quan đến chỗ thóp trên đỉnh đầu chưa liền) — đây là các bệnh Chihuahua hay gặp mang tính giống rõ rệt. Mẹo nhỏ: cho bé ăn đủ bữa, đừng để đói lâu khi còn nhỏ, và tuyệt đối không cho nhảy từ giường, sofa xuống nền cứng vì xương chân rất mảnh.
Phốc sóc (Pomeranian) — ~12–16 năm. Thể trọng nhẹ, khung xương nhỏ nên tuổi thọ cao; hai điểm yếu là đường thở và đầu gối. Bé dễ bị sập (xẹp) khí quản — ống dẫn khí mềm, dễ bẹp lại khiến bé ho khan từng cơn nghe như tiếng ngỗng kêu, nhất là khi gắng sức hoặc bị vòng cổ kéo — kèm trật xương bánh chè và bệnh răng miệng. Mẹo nhỏ: dùng dây dắt kiểu đai ngực (yếm) thay cho vòng cổ để không siết vào khí quản, và các bệnh Phốc sóc thường mắc sẽ nhẹ đi nhiều nếu bạn chăm răng đều.
Poodle (dòng nhỏ toy/mini) — ~12–15 năm (dòng lớn standard ~10–13 năm). Dòng toy và mini nhỏ con nên sống thọ hơn; dòng standard (cỡ lớn nhất trong họ nhà Poodle) to hơn nên tuổi thọ ngắn lại một chút — đúng quy luật càng to càng ít thọ. Poodle hay gặp trật xương bánh chè, các bệnh về mắt như đục thủy tinh thể và teo võng mạc tiến triển (võng mạc thoái hóa dần, bé quáng gà rồi mờ mắt), cùng rối loạn tuyến giáp gây rụng lông, uể oải. Riêng dòng standard ngực sâu, tôi luôn nhắc thêm về nguy cơ xoắn dạ dày (bụng căng hơi rồi xoắn lại, phải cấp cứu khẩn). Mẹo nhỏ: cho bé khám mắt định kỳ khi có tuổi, giữ cân đối, và tham khảo các bệnh Poodle hay mắc để phòng sớm.
Pug — ~12–15 năm. Đây là giống mặt ngắn (đầu ngắn, mũi tẹt) nên tuổi thọ dễ bị kéo xuống bởi vấn đề hô hấp — con số đẹp phía trên chỉ đạt được khi bạn kiểm soát tốt đường thở và cân nặng, nhiều bé mặt ngắn thực tế sống ngắn hơn vì biến chứng thở. Pug hay gặp hội chứng hô hấp của giống mặt ngắn (thở khò khè, ngáy to, rất dễ sốc nhiệt khi trời oi), bệnh về mắt (mắt lồi dễ loét giác mạc), viêm da ở các nếp nhăn trên mặt, cùng vài bệnh riêng của giống như viêm não của giống Pug (gây co giật) và đốt sống hình chêm bẩm sinh gây yếu chân sau. Bạn xem thêm bệnh Pug thường gặp để nhận biết sớm. Mẹo nhỏ: tuyệt đối tránh cho bé ra nắng hay vận động mạnh giờ nóng, luôn có chỗ mát và nước, lau khô nếp nhăn mỗi ngày.
Shih Tzu — ~10–16 năm. Cũng thuộc nhóm mặt hơi ngắn, mắt lồi nên có điểm yếu về hô hấp và mắt, nhưng thể trạng nhỏ giúp nhiều bé sống rất thọ. Hay gặp loét giác mạc do lông cọ vào mắt, thở khò khè kém chịu nóng, và bệnh răng miệng do hàm ngắn răng chen chúc. Mẹo nhỏ: tỉa gọn lông quanh mắt, lau mắt hằng ngày và giữ chỗ ở thoáng mát.
Dachshund (chó lạp xưởng) — ~12–16 năm. Thân dài chân ngắn vừa là nét duyên vừa là điểm yếu lớn nhất. Bé rất dễ thoát vị đĩa đệm (đĩa đệm giữa các đốt sống lệch hoặc vỡ, gây đau lưng, yếu hoặc liệt hai chân sau) — đây là vấn đề nguy hiểm và đặc trưng nhất của giống — kèm nguy cơ béo phì làm cột sống thêm gánh nặng. Mẹo nhỏ: không cho bé nhảy lên/xuống ghế, giường hay leo cầu thang; nên kê đường dốc thoai thoải và giữ cân thật chuẩn.
Chó Nhật (Shiba Inu / Japanese Spitz) — ~13–16 năm. Những giống Nhật khỏe khoắn, ít bệnh nền nghiêm trọng, thể trạng cân đối nên thường sống thọ và bền sức. Điểm cần lưu ý là viêm da cơ địa, dị ứng (da ngứa đỏ, gãi liếm nhiều, tái đi tái lại theo mùa) — khá đặc trưng ở Shiba — cùng trật xương bánh chè và một số bệnh mắt tuổi già. Mẹo nhỏ: chăm da lông kỹ, kiểm soát dị ứng sớm và cho vận động đều để giữ khớp khỏe.
Nhóm giống vừa (10–25 kg): dẻo dai nhưng đừng chủ quan
Corgi — ~12–13 năm. Corgi là giống chân ngắn lưng dài do đặc điểm di truyền, nên cột sống và cân nặng mới quyết định tuổi thọ chứ không phải kích cỡ. Bé dễ mắc các bệnh Corgi hay gặp như thoát vị đĩa đệm, béo phì (mỗi cân thừa đè thêm lên cái lưng vốn yếu), và thoái hóa tủy sống (dây thần kinh trong tủy hỏng dần, hai chân sau yếu rồi liệt lúc già). Mẹo nhỏ: giữ cân thật gọn là việc số một; đừng cho nhảy lên xuống ghế giường, nên bế đỡ hoặc kê bậc thang thoải.
Beagle — ~12–15 năm. Giống săn cỡ vừa, nền tảng thể chất dẻo dai, ít bệnh nan y nên nuôi khéo bé sống thọ về cuối khoảng này. Vấn đề lớn nhất là béo phì (Beagle lúc nào cũng như đói) kéo theo tiểu đường, tim mạch, xương khớp; cùng viêm tai (hai tai cụp dài úp kín ống tai, ẩm bí nên dễ viêm) và thỉnh thoảng gặp động kinh. Mẹo nhỏ: quản chặt bát ăn, cân đúng khẩu phần dù bé nhìn tha thiết cỡ nào; mỗi tuần vén tai kiểm tra và lau khô sau khi tắm.
Border Collie — ~12–15 năm. Giống chăn cừu thông minh, vận động bền, thể trạng khỏe nên tuổi thọ khá cao; điểm cần để mắt là mắt, khớp và thần kinh. Đáng lưu ý nhất trong nhóm bệnh Border Collie hay mắc là nhạy cảm thuốc do gen MDR1 — một số bé mang gen khiến cơ thể không đào thải được vài loại thuốc, dùng liều bình thường cũng có thể ngộ độc thần kinh; ngoài ra có loạn sản khớp háng và dị tật đáy mắt của nhóm chó chăn cừu Collie. Mẹo nhỏ: nếu định dùng thuốc tẩy giun sán hay thuốc gây mê, hãy báo bác sĩ đây là Border Collie để cân nhắc xét nghiệm gen MDR1 — điều này có thể cứu mạng bé; đồng thời cho bé vận động và “động não” mỗi ngày.
Bull Pháp (French Bulldog) — ~10–12 năm. Bull Pháp sống ngắn hơn các bạn cùng cỡ chủ yếu vì cấu trúc cơ thể: mặt ngắn tịt và thân hình đặc biệt gây nhiều vấn đề hô hấp, cột sống ngay từ khi sinh ra — và con số này chỉ đạt được nếu kiểm soát tốt đường thở và cân nặng; nhiều bé mặt ngắn thực tế sống ngắn hơn do biến chứng đường thở. Các bệnh Bull Pháp thường gặp gồm hội chứng hô hấp của giống mặt ngắn, sốc nhiệt (cực nguy hiểm ở khí hậu Việt Nam), và thoát vị đĩa đệm do đốt sống hình chêm bẩm sinh. Mẹo nhỏ: tuyệt đối tránh nắng nóng, không dắt đi bộ lúc trời oi, không bao giờ để bé trong ô tô đóng kín; dùng đai ngực (yếm) thay vòng cổ.
Chó ta / chó cỏ — ~12–15 năm, đôi khi hơn. Nhờ nguồn gen đa dạng qua nhiều đời lai tự nhiên, chó ta ít bệnh di truyền hơn chó thuần chủng, thể trạng dẻo dai, thích nghi tốt nên nhiều bé sống rất thọ. Mối đe dọa lớn nhất với chó ta không phải bệnh giống mà là bệnh truyền nhiễm Care và Parvo (virus gây nôn, tiêu chảy ra máu, co giật — tỷ lệ tử vong cao ở chó chưa tiêm), ký sinh trùng, và tai nạn do thả rông. Mẹo nhỏ: đừng vì nghĩ “chó ta khỏe” mà bỏ tiêm phòng và tẩy giun — chỉ cần tiêm đủ mũi Care/Parvo, tẩy giun định kỳ và hạn chế thả rông là bé đã tránh được phần lớn nguyên nhân tử vong.
Chó Phú Quốc — ~12–15 năm. Giống bản địa Việt Nam được chọn lọc tự nhiên trên đảo, nhanh nhẹn, săn chắc, nguồn gen khỏe và ít bệnh di truyền, nên tuổi thọ khá tốt nếu chăm đúng. Cần đề phòng Care, Parvo nếu chưa tiêm đủ, bệnh ngoài da (ghẻ, viêm da, nấm) do khí hậu nóng ẩm và bản tính hay lăn lê, cùng tai nạn vì bé rất năng động, leo trèo giỏi. Mẹo nhỏ: cho bé không gian vận động rộng để “xả năng lượng” mỗi ngày, kết hợp tiêm phòng, tẩy giun đầy đủ và chải lông kiểm tra da định kỳ.
Pitbull — ~12–14 năm. Giống cơ bắp, thể lực bền, nhìn chung khỏe nên tuổi thọ khá; điểm cần để mắt là da, khớp và một số vấn đề tim, u bướu khi về già. Hay gặp viêm da dị ứng cơ địa (da mẫn cảm, ngứa, rụng lông, liếm gãi nhiều), loạn sản khớp háng, và tỷ lệ bệnh tim, u da cao hơn trung bình. Mẹo nhỏ: để ý da bé, thấy ngứa gãi rụng lông kéo dài thì khám sớm; từ khoảng 6–7 tuổi nên khám định kỳ, sờ nắn kiểm tra u dưới da và nghe tim.
Nhóm giống lớn (khoảng 20–40 kg): mạnh mẽ nhưng cần giữ khớp và tầm soát sớm
Husky (Siberian Husky) — ~12–14 năm. Husky thực ra chỉ nặng khoảng 16–27 kg, gọn gàng hơn nhiều giống to cùng nhóm, xương khớp lại rất chắc và ít bệnh xương khớp — đây chính là lý do bé thường sống thọ hơn các bạn to xác khác. Điểm yếu thật sự của giống nằm ở mắt và da: bệnh mắt di truyền như đục thủy tinh thể, teo võng mạc tiến triển, và viêm da đáp ứng kẽm (da quanh mắt, mõm, bàn chân đóng vảy, rụng lông do cơ thể hấp thu kẽm kém). Bạn xem thêm các bệnh Husky hay gặp để nhận biết sớm. Mẹo nhỏ: Husky ưa vận động — cho bé chạy, kéo, chơi đủ mỗi ngày để không tích mỡ, và khám mắt định kỳ để bắt sớm bệnh mắt di truyền.
Alaska Malamute — ~10–14 năm. To và nặng hơn Husky nên khớp chịu tải lớn; tuổi thọ dao động rộng, phụ thuộc nhiều vào cân nặng và di truyền của bố mẹ. Các bệnh Alaska thường mắc gồm loạn sản khớp háng và khớp khuỷu (khớp lớn phát triển lệch, mòn sớm gây đau), đục thủy tinh thể di truyền, và bệnh đa dây thần kinh khiến chân yếu, đi loạng choạng. Mẹo nhỏ: giữ cân chuẩn, không ép bé tập nặng hay nhảy cao khi còn nhỏ (dưới khoảng 12–18 tháng) để bảo vệ khớp đang phát triển; nên chọn chó con từ bố mẹ đã chụp kiểm tra khớp háng.
Samoyed — ~12–14 năm. Cỡ trung bình đến lớn (~16–30 kg), thể chất bền, ít béo phì nên tuổi thọ khá tốt nếu tránh được các bệnh di truyền của giống. Đặc trưng nhất là bệnh thận di truyền của Samoyed (tổn thương màng lọc ở thận, suy thận dần từ khi còn trẻ), cùng teo võng mạc, đục thủy tinh thể và loạn sản khớp háng. Mẹo nhỏ: cho bé khám sức khỏe định kỳ có xét nghiệm nước tiểu và chức năng thận để phát hiện sớm bệnh thận; ăn cân đối, đủ nước.
Golden Retriever — ~10–12 năm. Là giống lớn và đáng tiếc có tỷ lệ ung thư cao hơn nhiều giống khác, nên tuổi thọ trung bình thường ngắn hơn vẻ ngoài hiền lành khỏe mạnh của bé. Nguyên nhân tử vong hàng đầu trong nhóm bệnh Golden hay mắc là các loại ung thư (đặc biệt u lympho và ung thư mạch máu ở lách, tim), kèm loạn sản khớp háng, khớp khuỷu và suy giáp. Mẹo nhỏ: khám sức khỏe tổng quát định kỳ 6–12 tháng/lần, để ý các cục u, hạch bất thường dưới da để bắt ung thư sớm; giữ cân chuẩn.
Labrador Retriever — ~11–13 năm. Giống lớn khỏe mạnh nhưng rất dễ béo phì (nhiều bé mang gen khiến luôn thấy đói), mà thừa cân lại kéo theo hàng loạt vấn đề rút ngắn tuổi thọ: tiểu đường, bệnh tim, thoái hóa khớp, loạn sản khớp háng và khuỷu, đứt dây chằng chéo ở khớp gối. Mẹo nhỏ: kiểm soát khẩu phần thật chặt — cân đo lượng thức ăn, hạn chế đồ ăn vặt, giữ cân chuẩn; đây là điều quan trọng nhất giúp Lab sống lâu và khỏe khớp.
Becgie Đức (German Shepherd) — ~9–13 năm. Giống lớn, ngực sâu, có nền di truyền dễ mắc bệnh khớp và thần kinh nên tuổi thọ trung bình ngắn hơn các giống lớn săn chắc như Husky. Các bệnh Becgie hay mắc rất đặc trưng gồm loạn sản khớp háng, thoái hóa tủy sống (hai chân sau yếu dần rồi liệt tuổi già), và xoắn dạ dày (ngực sâu nên dạ dày căng hơi và xoắn lại — cấp cứu khẩn, tử vong nhanh nếu không mổ kịp). Mẹo nhỏ: chọn chó con từ bố mẹ đã chụp kiểm tra khớp háng; cho ăn chia nhiều bữa nhỏ, không cho chạy nhảy mạnh ngay sau khi ăn no.
Rottweiler — ~8–10 năm. Giống to nặng, mà càng lớn thì tuổi thọ trung bình càng ngắn; Rottweiler còn có nguy cơ ung thư xương cao nên tuổi thọ thường vào loại thấp trong nhóm. Các bệnh Rottweiler thường gặp gồm ung thư xương (thường ở xương chân, tiến triển nhanh), loạn sản khớp háng và khuỷu, và bệnh tim bẩm sinh hẹp van động mạch chủ. Là giống ngực sâu, bé cũng có nguy cơ xoắn dạ dày (dạ dày căng hơi rồi xoắn lại, cấp cứu khẩn). Mẹo nhỏ: giữ cân chuẩn, khám tim khi còn nhỏ để loại trừ bệnh bẩm sinh, cho ăn chia 2–3 bữa nhỏ và nghỉ trước/sau ăn để phòng xoắn dạ dày; đi khập khiễng kéo dài hoặc sưng đau ở chân thì đưa đi tầm soát ung thư xương ngay.
Nhóm giống khổng lồ (trên 40 kg): quỹ thời gian ngắn nhất
Great Dane — ~7–10 năm. Đây là một trong những giống chó to lớn nhất tôi từng khám, và chính cái thân hình khổng lồ ấy khiến tim, khớp và cả cơ thể phải làm việc quá sức ngay từ nhỏ, nên các bé thường sống ngắn hơn chó cỡ vừa và nhỏ. Nỗi ám ảnh lớn nhất là xoắn dạ dày (dân mình hay gọi “chướng hơi cấp” — dạ dày căng phồng rồi xoắn lại, cắt đứt mạch máu, có thể cướp mạng bé trong vài giờ), cùng bệnh cơ tim giãn (tim to ra nhưng bóp yếu đi), loạn sản khớp háng và ung thư xương. Mẹo nhỏ: chia thức ăn thành 2–3 bữa nhỏ trong ngày thay vì một bữa thật no, cho bé nghỉ khoảng 1 tiếng trước và sau khi ăn, tuyệt đối đừng để chạy nhảy hùng hục lúc bụng đang đầy — đó là cách đơn giản mà hiệu quả nhất để phòng xoắn dạ dày; ngoài ra giữ cân vừa phải và khám tim định kỳ khi bé qua tuổi trung niên.
Cách kéo dài tuổi thọ cho mọi giống
Sau tất cả những con số trên, tôi muốn bạn nhớ điều này hơn cả: giống chỉ quyết định điểm xuất phát, còn cách chăm mới quyết định bé đi được bao xa. Dù bé nhà bạn thuộc giống nào, bốn việc luôn đúng là giữ cân chuẩn (thừa cân bào mòn tim, khớp, gan thận), chăm răng miệng đều đặn, tiêm phòng và tẩy giun đầy đủ, và khám sức khỏe định kỳ để bắt bệnh khi còn chữa được. Riêng giai đoạn bé về già cần cách chăm khác hẳn lúc trẻ — tôi viết riêng trong bài chăm sóc chó già. Còn muốn hiểu sâu từng đòn bẩy giúp bé sống lâu hơn cùng bảng quy đổi tuổi, bạn đọc cách kéo dài tuổi thọ.
Câu hỏi thường gặp
Giống chó nào sống lâu nhất?
Nhìn chung các giống nhỏ dưới 10 kg sống thọ nhất. Trong bài này, Chihuahua (~14–16 năm) và các bé nhỏ như Phốc sóc, Dachshund, chó Nhật thường dẫn đầu về tuổi thọ.
Chó cỏ (chó ta) có sống lâu không?
Có, thậm chí rất lâu — khoảng 12–15 năm, đôi khi hơn. Nhờ gen đa dạng nên chó ta ít bệnh di truyền hơn chó thuần chủng. Điều rút ngắn tuổi thọ chó ta thường không phải bệnh giống, mà là chưa tiêm phòng Care/Parvo và tai nạn do thả rông.
Vì sao giống chó to lại chết sớm hơn giống nhỏ?
Vì chó giống lớn lớn quá nhanh trong năm đầu, tế bào phân chia dồn dập nên cơ thể “già” sớm hơn, nguy cơ ung thư và hao mòn tim, khớp đến sớm. Các giống khổng lồ như Great Dane vì thế chỉ sống 7–10 năm.
Những con số này có chính xác tuyệt đối không?
Không — đây chỉ là khoảng tham khảo. Cùng một giống, có bé đi sớm vì bệnh, có bé sống vượt xa nhờ được chăm tốt. Con số chỉ là điểm khởi đầu để bạn biết cần chú ý gì.
Làm sao để bé nhà tôi sống lâu hơn tuổi trung bình của giống?
Giữ cân chuẩn, chăm răng, tiêm phòng và tẩy giun đầy đủ, khám định kỳ để bắt bệnh sớm, và chú ý riêng những bệnh đặc trưng của giống mà tôi đã nêu trong từng phần trên. Chăm đúng cách, rất nhiều bé sống vượt xa con số trong bảng.
Lời cuối
Quay lại bạn nữ với chú Poodle con hôm đầu bài — tôi đã không chỉ đọc cho bạn một con số. Tôi nói với bạn rằng 12 đến 15 năm ấy dài hay ngắn phần lớn nằm trong tay bạn, qua từng bữa ăn, từng lần chải răng, từng mũi tiêm đúng hẹn. Và tôi muốn nói với bạn cũng vậy.
Nếu bạn đang băn khoăn bé nhà mình thuộc giống nào, cần chú ý bệnh gì, hay muốn một buổi khám tổng quát để yên tâm, cứ ghé Bệnh viện Thú y EraVet Hải Phòng nhé — hai cơ sở ở Lê Chân và Gia Viên, mở cửa 8h–19h mỗi ngày. Tôi và các đồng nghiệp luôn sẵn lòng đồng hành cùng bạn để những năm tháng bên bé được dài và trọn vẹn nhất có thể. Gọi đặt lịch: 0987.90.1221.
Bác sĩ thú y Lương Đức Trung — 10 năm kinh nghiệm, Bệnh viện Thú y EraVet.
One Comment